آثار تغییرات اقلیمی بر تعهدات بین ‏المللی دولت‌ها؛ مطالعه موردی بهره‌برداری از منابع آبی مشترک

نوع مقاله : مقاله علمی- پژوهشی

نویسندگان

1 دانش ‏آموخته کارشناسی ارشد روابط بین ‏الملل دانشگاه تهران

2 استادیار گروه روابط بین ‏الملل دانشگاه تهران

چکیده

یکی از مهم ‏ترین و جدی ‏ترین چالش‏های پیش ‏روی جامعه‏ بین‏المللی و سیاره‏ زمین، تغییرات اقلیمی به ‏ویژه کمبود منابع آبی و خشکسالی‏ های ناشی از آن است. در دهه‏ های اخیر، این پدیده منجر به مسئله ‏ای امنیتی در روابط بین‌الملل و تشدید تنش میان برخی دولت‏ها در مناطق کم ‏آب و اختلافات بر سر نحوه مدیریت منابع مشترک آبی شده است. بنابراین، امروزه آب در میان عواملی است که برهم ‏زننده، تهدیدکننده و آسیب‌زننده به امنیت جهانی است و بنابراین، اهمیت فراوانی در بررسی‏ ها و مطالعات راهبردی دارد. این مقاله در پی بررسی وضعیت پیامدهای تغییرات اقلیمی و آثار آن بر نحوه استفاده از منابع آبی فرامرزی و تعهدات بین‌المللی است. یافته ‏های مقاله نشان می‌دهد که تغییرات اقلیمی و کمبود آب در برخی مناطق، چالش امنیتی مهمی در نظام بین‏الملل به ‏ویژه در بحث مدیریت منابع آبی مشترک ایجاد کرده؛ که تبدیل آن به فرصت، نیازمند تقویت همکاری‏ ها میان دولت‏ها بر اساس منطق بازی برد-برد است.