فصلنامه مطالعات راهبردی

چکیده هوش مصنوعی در حال تبدیل ‏شدن به یکی از ابعاد جدید قدرت است. این موضوع می‌‌تواند به ساختار مرکز- پیرامونی نظام بین‏ الملل که ناشی از شکاف تکنولوژیکی است، عمق بیشتری ببخشد. هرچند این تکنولوژی نوظهور در مقطع کنونی بیشتر در حوزه پزشکی، کشاورزی، صنعت و اقتصاد مورد استفاده قرار گرفته، اما بی ‏شک صحنه عملیاتی آن به زودی به عرصه دیپلماسی و سیاست خارجی کشورها نیز گسترش می‌یابد. پژوهش حاضر در صدد پاسخ‌گویی به این سؤال اساسی برآمده است که «با توجه به توسعه نقش هوش مصنوعی در عرصه‌های مختلف، این پدیده چه تأثیری بر دیپلماسی دارد؟». دستاوردهای این پژوهش که با استفاده از روش توصیفی- تحلیلی به نگارش درآمده، حاکی از آن است که هوش مصنوعی به عنوان عامل شکل‏ دهنده به محیط دیپلماسی، پتانسیل تغییر بنیادین نظم و سلسله‏ مراتب قدرت بین‏ المللی را دارد. این امر امنیت و منافع ملی جمهوری اسلامی ایران را تهدید می‏ کند و تنها راه مقابله کنش‌مند این است که ایران در فرایند قانونمندکردن و هنجارسازی برای هوش مصنوعی حضور داشته باشد و فناوری هوش مصنوعی را به عنوان موضوع و ابزار دیپلماتیک مورد توجه قرار دهد.