فصلنامه مطالعات راهبردی

چکیده این مقاله براساس ساختار اجتماعی جوامع مختلف، کوشیده است انواع جوامع متکثر را در سه رهیافت تکثرگرایی لیبرال، تکثرگرایی جماعتی و تکثرگرایی رادیکال به مطالعه درآورد. بر این مبنا تمرکز اصلی بحث، شناسایی انواع گروه های اجتماعی در جوامع متکثر و تبیین کارکرد آنها در نظام های سیاسی می ‏باشد. همچنین تبیین منشأ و ماهیت اختلافات گروه های اجتماعی در جوامع متکثر و نیز فرایند دستیابی به تغییرات اجتماعی و نظم سیاسی هدف دیگر این مقاله است. نویسنده معتقد است که در تکثرگرایی لیبرال، بازیگران اصلی را انجمن های داوطلبانه و سازمان های فعال مدنی تشکیل می‏ دهند که گروه های اجتماعی را نمایندگی و حکومت را کنترل می‏ کنند. در این دیدگاه، نتیجه بازی گروه های سیاسی در عرصه سیاست، حاصل جمع جبری مثبت می ‏باشد. در مقابل، در جوامع متکثر جماعتی گروه های مذهبی، قومی و بدوی، گروه های اصلی را تشکیل داده و برخی از این گروه ها به هزینه گروه های دیگر در عرصه سیاست ملی منتفع می‏ شوند.