صد سال فرهنگ سیاسی در ایران فراتحلیل آثار پژوهشی از مشروطه تا انقلاب اسلامی
دوره 22، شماره 86، زمستان 1398، صفحه 32-54
محمدعلی فاطمی نیا
چکیده این مقاله با بررسی پژوهشهایی که در صد سال اخیر در ارتباط با فرهنگ سیاسی در ایران انجام شده، تلاش میکند ضمن ارائۀ تصویری از نگرشهای موجود، به ارزیابی و نقد آنها نیز بپردازد. یافتههای تحقیق نشان میدهد که اکثر این پژوهشها بر اساس نگاه پوزیتویستی و در چارچوب نظریه آلموند و وربا انجام شده است. از نظر روششناسی نیز اغلب آنها مبتنی بر پیمایش یا روش اسنادی- تاریخی هستند. پژوهشهای مرتبط با فرهنگ سیاسی در ایران در این دوره زمانی نشان میدهند که فرهنگ سیاسی ایرانیان طی صد سال گذشته از پایداری نسبی برخوردار بوده؛ به فرهنگ سیاسی در معنای منش ملی نگریسته شده؛ فرهنگ سیاسی مانعی بر سر راه توسعه سیاسی دیده شده و البته این پژوهشها از نوعی برساختگرایی مستشرقانه نیز رنج میبرند.

